Humigit-kumulang 2.39 milyong rehistradong botante sa Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao (BARMM) ang nakatakdang maghalal ng kanilang mga kinatawan ngayong Lunes, Setyembre 14, para sa kauna-unahang BARMM Parliamentary Elections.
May kabuuang 80 upuan sa parlyamento ang paglalabanan sa makasaysayang halalang ito:
- 40 upuan para sa Regional Parliamentary Political Parties (RPPP)
- 32 upuan para sa mga kinatawan ng parliamentary districts
- 8 upuan para sa mga sektor (tulad ng settler communities, kababaihan, kabataan, ulama, at mga tradisyunal na pinuno)
Ayon kay Commission on Elections (Comelec) Chairperson George Erwin Garcia, ang halalang ito ay bunga ng dekada-dekadang pakikibaka ng mga mamamayang Bangsamoro para sa sariling pamamahala at kapayapaan.
“Ang halalang ito ay nagpapatuloy sa kasaysayan ng pakikibaka ng Bangsamoro para sa kanilang inang-bayan, pagkakakilanlan, at self-determination,” pahayag ni Garcia nitong Linggo. “Ang mga institusyong binuo mula sa negosasyon at transisyon ay maipapasa na ngayon sa mga kinatawang pipiliin ng taumbayan sa pamamagitan ng balota.”
Oras at Proseso ng Pagboto
Magsisimula ang regular na pagboto mula 7:00 ng umaga hanggang 7:00 ng gabi. Gayunpaman, naglaan ang Comelec ng maagang oras ng pagboto mula 5:00 hanggang 7:00 ng umaga para sa mga senior citizen, kababaihang buntis, at persons with disabilities (PWDs).
Gagamitin sa halalang ito ang mga Automated Counting Machine (ACM) na ginamit din noong nakalipas na May 2025 Midterm Elections.
Bantay-Halalan at Isyu ng Vote-Buying
Samantala, nagpadala ang Parish Pastoral Council for Responsible Voting (PPCRV) ng halos 4,000 boluntaryo sa buong rehiyon. Humigit-kumulang 1,000 sa mga ito ang magsasagawa ng hindi opisyal na parallel count mula Setyembre 17 hanggang 22.
Sa kabilang banda, nagpalabas naman ng show-cause order ang Comelec Committee on Kontra Bigay laban kay dating Comelec Chairperson Sheriff Abas, na tumatakbo bilang kinatawan ng Unang Distrito ng Cotabato City.
Pinapaliwanag si Abas sa loob ng 24 oras ukol sa isang kumakalat na post sa Facebook na nagpapakita ng sample ballot na may pangalan niya kasama ang tatlong ₱1,000 bill, na umano’y kaugnay ng vote-buying.
About the Author
