pinangunahan ng Kalihim ng Ugnayang Panlabas ng Pilipinas na si Theresa Lazaro, bilang espesyal na sugo sa Myanmar, ang impormal na pagpupulong ng mga ministro ng ugnayang panlabas ng Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) kasama ang kanilang katapat mula sa Myanmar sa Bangkok, ang kabisera ng Thailand
Nakatakdang pangunahan ni Foreign Affairs Secretary Ma. Theresa Lazaro, na kasalukuyan ding tumatayong special envoy ng Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) chair, ang isang humanitarian mission sa nagkakagulong bansa ng Myanmar bago matapos ang taong 2026, ayon sa Department of Foreign Affairs (DFA).
Ang anunsyo ay inilabas nitong Martes kasunod ng sunod-sunod na pakikipagpulong ni Lazaro sa Thailand noong Hulyo 12 hanggang 13. Humarap siya sa mga foreign minister ng Timog-Silangang Asya gayundin sa mga stakeholder mula sa Myanmar upang talakayin ang sitwasyong pampolitika sa nasabing bansa.
Sa isang pahayag, kinumpirma ng DFA na “nangako” si Lazaro na pamunuan ang misyon sa huling bahagi ng taon (fourth quarter ng 2026). Umani rin umano ang panukalang ito ng suporta mula sa lahat ng mga stakeholder. Layon ng humanitarian mission na palawakin ang tulong sa mga lugar na labis na nangangailangan sa Myanmar, bagaman wala pang ibinibigay na karagdagang detalye ukol dito.
Unang Harapan Mula Noong 2021
Noong Hulyo 12, nakipagpulong si Lazaro kay Myanmar Foreign Minister U Tin Maung Swe. Kanilang tinalakay ang pagpapatupad sa Five-Point Consensus (5PC)—isang kasunduan para sa kapayapaan—at kung paano makatutulong ang ASEAN upang muling maibalik sa normal ang relasyon ng Myanmar sa rehiyonal na samahan.
Pinamunuan din ni Lazaro ang isang impormal na pagpupulong sa pagitan ng mga foreign minister ng ASEAN at ni U Tin Maung Swe. Dito ay nagbahagi ang kalihim ng Myanmar ng mga ulat ukol sa:
- Ang pinakahuling kaganapan sa kanilang bansa.
- Ang mga hakbang ng kanilang pamahalaan para sa 5PC.
- Ang kanilang 100-day peace plan.
- Mga plano laban sa mga krimeng transnasyonal (cross-border crimes).
Ang pagtitipong ito ang kauna-unahang pagkakataon na nagkaharap nang personal ang mga foreign minister ng ASEAN at ang kanilang katapat mula sa Myanmar simula noong magkaroon ng military coup sa bansa noong 2021.
“Ang Myanmar ay nananatiling mahalagang bahagi ng ASEAN.”
— Ma. Theresa Lazaro, DFA Secretary & ASEAN Special Envoy
Paghahanap ng Solusyon at Dayalogo
Sa kabila ng mga hamon, binigyang-diin ng mga foreign minister ng ASEAN na ang Five-Point Consensus pa rin ang pangunahing gabay sa paglutas ng krisis sa Myanmar. Ayon naman sa foreign ministry ng Thailand, ipinakita ng pulong ang kahalagahan ng direktang komunikasyon upang muling magkaroon ng tiwala sa isa’t isa at ihanda ang unti-unting muling pakikipag-ugnayan ng dalawang panig.
Noong Hulyo 13, nagpatuloy ang mga pag-uusap nang makipagkita si Lazaro sa mga kinatawan ng mga sandatahang grupo ng mga etniko sa Myanmar (ethnic armed organizations) at sa National Solidarity and Peacemaking Negotiation Committee. Tinalakay nila ang mga paraan upang isulong ang isang malawak at inklusibong pambansang dayalogo pampolitika. Ayon sa DFA, nagpakita ng interes at pagiging bukas sa usapang pangkapayapaan ang lahat ng panig.