Pinagtibay ng Senado noong Lunes ang ratipikasyon ng ASEAN Treaty on Extradition, kasabay ng pagpasa sa ikatlo at huling pagbasa ng apat na mahahalagang panukalang batas na nakatutok sa termino ng mga opisyal ng barangay at Sangguniang Kabataan (SK), nutrisyon ng kabataan, kaligtasan sa turismo, at pabahay para sa mahihirap.
Pagtugis sa mga nagtatago sa batas sa Timog-Silangang Asya
Sa pamamagitan ng Proposed Senate Resolution No. 623, magkakaroon ang Pilipinas at ang iba pang miyembrong bansa ng Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) ng iisang mekanismo para sa ekstradisyon, kabilang ang mga bansang wala pang kasalukuyang umiiral na kasunduan sa Maynila.
Ang kasunduan ay nilagdaan sa Maynila noong Nobyembre 14, 2025 at niratipikahan ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr. noong Abril 13.
Binigyang-diin ni Senate Majority Leader Juan Miguel Zubiri, tagapangulo ng Senate Committee on Foreign Relations, na mas magiging mahirap na para sa mga wanted o tumatakas sa batas ang magtago sa rehiyon.
“Saan man sila magpunta sa ASEAN, may mga matang nakatutok sa kanila, at walang nagtatago sa batas ang makahahanap ng ligtas na silungan saanman sa rehiyon,” pahayag ni Zubiri.
Papasok sa ganap na bisa ang kasunduan 30 araw matapos magdeposito ng kanilang ratipikasyon ang hindi bababa sa anim na bansang lumagda.
Apat na panukalang batas, nakapasa sa ikatlong pagbasa
Bukod sa kasunduan sa ekstradisyon, inaprubahan din ng mataas na kapulungan ang apat na mahahalagang panukalang batas:
- Senate Bill No. 2387 (Termino ng Barangay at SK Officials): Itinatakda sa limang (5) taon ang termino ng mga opisyal ng barangay at SK. Iniskedyul ang susunod na halalan sa ikalawang Lunes ng Nobyembre 2028, at tuwing limang taon pagkatapos nito. Hanggang dalawang magkasunod na termino lamang ang ipahihintulot sa mga opisyal ng barangay, habang isang termino naman para sa SK.
- Senate Bill No. 2272 (Expanded National Nutrition Program Act): Palalawakin ang kasalukuyang feeding program upang maging isang mas komprehensibong sistema ng nutrisyon mula sa pagbubuntis at unang 1,000 araw ng bata hanggang sa kanilang pag-aaral. Sa ilalim ng panukala, ituturing ang stunting (pagkabagutbot o pagiging pautot) bilang isang pambansang isyu sa kalusugan at edukasyon.
- Senate Bill No. 1926 (Sandy’s Act): Obligado na ang lahat ng pasilidad at destinasyong panturismo (akreditado man o hindi) na magkaroon ng emergency at risk mitigation plans, gayundin ng access sa medical response, trained first-aid personnel, at lifeguards. Isinunod ang pangalan ng batas kay Sandy Garovillas, isang batang namatay dahil sa matinding reaksyon sa kagat ng jellyfish habang nagbabakasyon sa Palawan.
- Senate Bill No. 2421 (Adequate and Decent Housing Through Usufruct Act): Pinahihintulutan ang mga kwalipikadong mahihirap at walang tahanan na gumamit ng lupa at pabahay ng pamahalaan sa pamamagitan ng usufruct. Mananatili ang pagmamay-ari sa National Housing Authority (NHA) at mga lokal na pamahalaan, habang ang mga benepisyaryo ay may karapatang tumira at gumamit ng ari-arian.